Değer Kaybı Davası Ne Kadar Sürer ve Tazminat Kaç Günde Ödenir?

Trafik kazası geçiren bir araç sahibinin aklındaki ilk soru "Aracım nasıl onarılacak?" ise, ikinci ve en can alıcı soru şüphesiz "Uğradığım zararın parasını ne zaman alacağım?" sorusudur. Araç değer kaybı tazminatı, aracın ikinci el piyasasındaki değer düşüşünü ifade eder ve bu paranın tahsili, izlenen hukuki yola göre 15 günden başlayıp 2 yıla kadar uzayabilen bir süreci kapsayabilir.

İnternetteki "3 günde paranızı alıyoruz" şeklindeki yanıltıcı reklamlara itibar etmeyin. Hukuki süreçlerin yasal süreleri, itiraz hakları ve bürokratik aşamaları vardır. Bu rehberde, bir avukat dürüstlüğüyle araç değer kaybı davası ne kadar sürer, para hesaba kaç günde geçer ve süreci hızlandırmanın yolları nelerdir, 2026 yılı verileriyle en ince detayına kadar inceleyeceğiz.

1. Sürecin İlk Adımı: Sigorta Şirketine Başvuru (15 Günlük Bekleme)

Hukukumuzda (2918 Sayılı KTK Md. 97 uyarınca) dava açmadan veya tahkime gitmeden önce sigorta şirketine başvuru yapmak zorunludur. Bu aşama sürecin "başlangıç düdüğü"dür.

• Başvuru: Gerekli evraklarla (Ekspertiz, kaza tutanağı vb.) karşı tarafın trafik sigortasına (ZMSS) mail veya KEP yoluyla başvurulur.
• Yasal Süre: Sigorta şirketinin cevap vermek için kanunen 15 iş günü (yaklaşık 3 hafta) süresi vardır.

Eğer şanslıysanız ve sigorta şirketi dürüst bir hesaplama yaparsa, tazminatınız 15-20 gün içinde yatar. Ancak tecrübelerimiz, şirketlerin %90 oranında ya "ret" cevabı verdiğini ya da olması gerekenin çok altında (cüzi) ödeme yaptığını göstermektedir. İşte asıl süreç, bu eksik ödeme veya ret cevabından sonra başlar.

2. En Hızlı Yol: Sigorta Tahkim Komisyonu Süreci (4 - 8 Ay)

Mahkemelerin iş yükü nedeniyle yıllarca beklemek istemeyenler için en etkili yol Sigorta Tahkim Komisyonu'dur. Peki, Tahkimde değer kaybı kaç günde yatar? Süreç şu aşamalardan oluşur:

A. Dosya Atama ve Ön İnceleme (1 Ay)

Başvuru yapıldıktan sonra Komisyon dosyayı kabul eder ve bağımsız bir "Sigorta Hakemi" atar. Bu bürokratik işlem ortalama 20-30 gün sürer.

B. Bilirkişi Raporu (1 - 2 Ay)

Hakem, hasarın tespiti için dosyayı makine mühendisi bilirkişiye gönderir. Bilirkişinin raporunu hazırlayıp sisteme yüklemesi 30-45 gün alabilir. Bu aşamada deneyimli sigorta avukatı tarafından rapora yapılacak teknik müdahaleler, süreci uzatmadan hakkın tam teslim edilmesini sağlar.

C. Karar ve İtiraz Süreci (2 - 4 Ay)

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'na göre Hakem'in 4 ay içinde karar verme zorunluluğu vardır. Ancak:

• 5.000 TL Altı Kararlar: Kesindir. Hemen icraya konulabilir.
• 5.000 TL Üstü Kararlar: Sigorta şirketinin itiraz hakkı vardır. İtiraz edilirse dosya "İtiraz Hakem Heyeti"ne gider ve süreç 2 ay daha uzar.

Özetle: Tahkim yoluyla ortalama 4 ile 8 ay arasında paranızı faiziyle birlikte tahsil edebilirsiniz.

3. Klasik Yargı Yolu: Asliye Ticaret Mahkemeleri (1.5 - 3 Yıl)

Eğer Tahkim Komisyonu yerine Asliye Ticaret Mahkemesi'nde dava açmayı tercih ederseniz (veya zorunlu hallerde), sabırlı olmanız gerekir. Adliyelerdeki dosya yoğunluğu, duruşma günlerinin 4-5 ay sonraya verilmesi ve İstinaf (Bölge Adliye Mahkemesi) süreçleri nedeniyle, bir değer kaybı davasının kesinleşmesi 1.5 yıl ile 3 yıl arasında sürebilir.

Bu nedenle, hızlı tazminat tahsili hedefleyen müvekkillerimize mahkeme yolunu değil, Tahkim yolunu önermekteyiz.

4. Tazminatın Ödenme Aşaması: İcra Takibi

Karar (İlam) çıktıktan sonra para otomatik olarak hesabınıza yatmaz. Kararın "İcra Dairesi" aracılığıyla sigorta şirketine gönderilmesi gerekir.

• Kurumsal sigorta şirketleri, icra emrini gördüklerinde genellikle 7 gün içinde ödemeyi avukatın hesabına yaparlar.
• Eğer direnirlerse, şirketin banka hesaplarına haciz uygulanarak tahsilat zorla yapılır (Bu işlem 1-2 gün sürer).

5. Kritik Konu: Zamanaşımı Süreleri

Süreç ne kadar sürer sorusu kadar, "Başvurmak için ne kadar sürem var?" sorusu da önemlidir. Hakkınızı kaybetmemek için şu süreleri not edin:

A. Esas Zamanaşımı (2 Yıl)

Kaza tarihinden (daha doğrusu zararı ve faili öğrendiğiniz tarihten) itibaren 2 yıl içinde başvuru yapmalısınız. 2 yıl 1 gün geçtiğinde, sigorta şirketi "zamanaşımı def'i" ileri sürerek ödeme yapmayı reddeder.

B. Uzamış (Ceza) Zamanaşımı (8 veya 15 Yıl)

Eğer kazada sadece maddi hasar yoksa, aynı zamanda yaralanma veya ölüm varsa durum değişir. Bu durumda Türk Ceza Kanunu'ndaki dava zamanaşımı süreleri uygulanır. Yaralamalı kazalarda bu süre 8 yıla, ölümlü kazalarda ise 15 yıla kadar uzayabilir. Bu, 2 yıllık süreyi kaçıranlar için "hayat kurtarıcı" bir detaydır. Bu tür karmaşık durumlarda mutlaka tazminat hukuku uzmanı görüşü alınmalıdır.

6. Süreci Uzatan ve Kısaltan Faktörler

Aynı gün başvuru yapılan iki dosyanın sonuçlanma süresi neden farklı olur?

7. Faiz Hakkı: Beklediğiniz Süre İçin Faiz Alır Mısınız?

Evet. Sigorta şirketini temerrüde düşürdüğünüz tarihten (başvurudan 8 gün sonrası) itibaren, paranızı alacağınız güne kadar yasal faiz işler. Ticari araçlarda bu oran "avans faizi" olup daha yüksektir. Yani süreç uzasa bile, paranız değerini korumaya devam eder.

Sonuç

Araç değer kaybı sürecinde "hız" önemlidir, ancak "doğru hesaplama" daha önemlidir. Acele edip düşük bir tazminata razı olmak yerine, araç değer kaybı hukuki süreci konusunda uzman bir avukatla 4-6 aylık bir Tahkim sürecini yönetmek, size binlerce lira kazandırabilir. 2026 yılı şartlarında en güvenilir ve hızlı yolun Sigorta Tahkim Komisyonu olduğu unutulmamalıdır.

KG Hukuk & Danışmanlık olarak, sürecin başından paranın hesabınıza geçtiği ana kadar şeffaf bir iletişimle yanınızdayız. Hukuki destek, danışmanlık ve diğer uzmanlık alanlarımız için KG Hukuk & Danışmanlık web sitesini ziyaret edebilirsiniz.